Een zeldzame Linux-review van de Loongson 3B6000, een 12-core cpu uit China, laat zien hoe lastig het blijft om te concurreren met moderne x86-chips van AMD en Intel, zelfs wanneer de core-telling op papier indrukwekkend oogt.
Loongson 3B6000: zelden buiten China te zien
Loongson-processors duiken normaal gesproken nauwelijks buiten China op. De test die Linux-site Phoronix uitvoerde, is daarom interessant voor iedereen die de technologische onafhankelijkheid van China volgt. Het testexemplaar kwam via de Loongson Hobbyists Community en werd geleverd op een micro-ATX-bord, het 3B6000x1-7A2000x1-EVB.
Dat moederbord is sober maar functioneel uitgerust:
- twee DIMM-sloten voor geheugen
- één M.2-slot voor opslag
- twee PCIe x16-sloten
- een beperkt aantal USB-poorten
Dit is geen uitgesproken high-end gamingplatform, maar eerder een ontwikkel- en testbasis voor wie met Loongson-hardware wil werken onder Linux.
Benchmarks onder Linux: 12 cores tegen 6 cores
Phoronix draaide tientallen Linux-benchmarks, inclusief workloads die AVX‑512-instructies ondersteunen. Dat maakt de vergelijking met recente x86-chips extra scherp, want juist die instructies spelen een rol in zware rekentaken, zoals wetenschappelijke software of rendering.
De 12-core Loongson 3B6000 blijkt in veel tests ongeveer drie keer trager dan AMD’s zes-core Ryzen 5 9600X.
In de meeste resultaten bungelde de 3B6000 onderaan. De enige processor die nog langzamer bleek, was een bescheiden quad-core ARM-chip uit de Raspberry Pi 500, een totaal andere klasse apparaat. Dat schetst meteen het prestatiekader: de Loongson heeft meer cores dan een Raspberry Pi, maar speelt qua tempo duidelijk niet mee met moderne desktop-cpu’s uit het middensegment.
Momenten waarop de Loongson wél meekomt
De 3B6000 faalt niet in alle tests. In een aantal specifieke workloads scoorde de chip opvallend beter, soms zelfs op het niveau van recente x86-processors:
- C-Ray 2.0: de 3B6000 weet hier ongeveer gelijk te eindigen met de Ryzen 5 9600X.
- OpenSSL 3.6: de prestaties komen in de buurt van Intel’s Core Ultra 5 245K.
- QuickSilver 20230818: de Loongson presteert iets beter dan de 245K en haalt een score vergelijkbaar met de Core Ultra 9 285K.
Dat lijkt tegenstrijdig met de grotendeels zwakke resultaten, maar geeft een interessante hint: in bepaalde typen rekenwerk kan de architectuur van Loongson zijn potentieel beter laten zien dan in algemene desktoptoepassingen.
➡️ Volgens de psychologie vertonen mensen die tijdens het koken meteen opruimen, in plaats van alles tot het einde te laten liggen, deze 8 opvallende eigenschappen
➡️ Volgens de psychologie begrijpen mensen die vertragen hun eigen behoeften beter
➡️ Wie zei dat miljardairs gierig zijn? 850 miljoen euro voor een van de meest ambitieuze wetenschappelijke projecten ter wereld: de FCC
➡️ Wat er gebeurt met je lichaam als je langdurig zonder beweging zit
➡️ Waarom je je schuldig voelt als je even niets doet
➡️ Wat het zegt over je mentale staat als je behoefte hebt aan herhaling en structuur
➡️ Veel beter dan witte azijn: dit natuurlijke product verwijdert kalkaanslag in het hele huis
➡️ De plant die je tuin vol slangen zet: plant ‘m nooit, want hij lokt ze aan – serieuze waarschuwing voor huiseigenaars
De Loongson 3B6000 kan af en toe op niveau komen met Core Ultra en Ryzen, maar dat zijn uitzonderingen, geen standaard.
Kloksnelheid als grootste rem op de prestaties
De kern van het probleem ligt bij de kloksnelheid. De 3B6000 draait op 2,5 GHz. Dat ligt grofweg op de helft van de turbo- of boostsnelheden die veel recente Intel‑ en AMD‑chips halen. Moderne desktopprocessors tasten moeiteloos aan de 5 GHz, en soms daarboven, vooral bij lichte of single-threaded taken.
Volgens beschikbare informatie biedt de LA664-architectuur van Loongson een IPC (instructions per clock) die in de buurt zit van AMD’s Zen 3-generatie. IPC geeft aan hoeveel werk een core kan verrichten per kloktik. Maar als de klokfrequentie veel lager ligt, verdampt dat voordeel in de praktijk.
Een architectuur met degelijke IPC die vastzit op 2,5 GHz, verliest het vrijwel altijd van een minder efficiënte core op 5 GHz.
Daarmee wordt duidelijk waarom 12 cores van Loongson het niet kunnen opnemen tegen 6 snellere cores van een Ryzen 5 9600X: de ruwe rekensnelheid per core blijft simpelweg achter, en multithreading kan dat tekort slechts beperkt compenseren.
Vergelijking in cijfers
| Processor | Cores / threads | Kloksnelheid (ongeveer) | Gemiddelde relatieve performance* |
|---|---|---|---|
| Loongson 3B6000 | 12 / 12 | 2,5 GHz | 1x |
| AMD Ryzen 5 9600X | 6 / 12 | tot rond 5 GHz | ± 3x |
| Raspberry Pi 500 (ARM quad-core) | 4 / 4 | lager dan 2,5 GHz | < 1x |
*Relatieve performance gebaseerd op de Linux-benchmarks genoemd door Phoronix; de waardes zijn indicatief.
Strategische context: waarom China toch doorzet
Voor de Chinese technologiesector draait Loongson niet in de eerste plaats om het winnen van benchmarkwedstrijden, maar om soevereiniteit. Door Amerikaanse exportrestricties en geopolitieke spanningen wil China niet afhankelijk blijven van x86-chips die door Westerse bedrijven worden ontworpen en vaak buitenlands worden geproduceerd.
Loongson ontwikkelt daarom zijn eigen instructieset en architecturen, met compatibiliteitslagen die software onder Linux toch bruikbaar maken. De prestaties blijven achter bij wat Europese of Nederlandse gamers en professionals gewend zijn, maar voor overheidsgebruik, kantooromgevingen of specifieke industriële toepassingen kan zo’n chip voldoende zijn, zeker wanneer stabiliteit en controle over de supply chain zwaarder wegen dan rauwe snelheid.
Nieuwe generatie: LA864 moet richting Raptor Lake gaan
Loongson werkt aan een opvolger van LA664: de LA864-architectuur. Volgens eerdere berichten zou deze generatie richting het prestatieniveau van Intel’s 13e en 14e generatie Raptor Lake moeten gaan, al blijven dat voorlopig flinke marketingclaims die nog niet onafhankelijk zijn geverifieerd.
Belangrijke verbeteringen die Loongson zelf in het vooruitzicht stelt:
- hogere kloksnelheden tussen 3 en 3,5 GHz
- een modernere microarchitectuur met efficiëntere uitvoering per kloktik
- betere schaalbaarheid voor multi-coreconfiguraties
Zelfs met 3,5 GHz blijft Loongson nog ver achter bij de pieksnelheden van AMD en Intel, maar de stap van 2,5 naar 3,5 GHz is proportioneel enorm. Combineer je dat met architecturale verbeteringen, dan kan de volgende generatie aanzienlijk dichter tegen mainstream desktopchips aan gaan zitten, vooral bij langdurige, zwaar geparallelliseerde workloads waar extreme turbo-klokken minder doorslaggevend zijn.
Wat betekent dit voor Nederlandse gebruikers en bedrijven?
Voor consumenten in Nederland is de 3B6000 niet direct relevant. De chip is nauwelijks verkrijgbaar, mist Windows-ecosysteemondersteuning en biedt weinig voordeel ten opzichte van betaalbare Ryzen- en Core-modellen die overal in de schappen liggen. Voor hobbyisten die met alternatieve architecturen willen werken onder Linux kan Loongson wel interessant zijn, juist vanwege die afwijkende instructieset en de politieke context.
Voor bedrijven ontstaat een ander vraagstuk. Wie actief is in gevoelige sectoren, zoals defensie, critical infrastructure of bepaalde R&D-gebieden, kijkt steeds nadrukkelijker naar herkomstketens. Loongson laat zien dat China stap voor stap toewerkt naar een volledig eigen stack, vergelijkbaar met hoe Europa inzet op RISC‑V en eigen chipinitiatieven. Dat kan op termijn een geopolitieke factor worden in IT-keuzes, naast traditionele criteria als prijs en performance.
Technische les: meer cores zijn niet automatisch beter
De 3B6000-case illustreert een misvatting die in marketing vaak terugkomt: een hoger aantal cores betekent niet automatisch een snellere pc. Drie factoren bepalen samen het beeld:
- IPC:
